Een bekende voetbaltrainer zegt deze week aan de TV ronduit: ’Nee, ik geloof niet meer in God. Ik heb als kind geleerd dat God oneindig goed is. Als dat waar is, dan had Hij kunnen ingrijpen toen mijn vrouw zo vreselijk veel heeft moeten doormaken eer ze stierf. Trouwens, waarom moest mijn vader al sterven toen ik pas 11 was? Een God die zo iets toelaat, daar geloof ik niet in’. De trainer staat niet alleen. Zulke uitspraken klinken regelmatig. Vandaag horen we uit het boek Jesaja een woord dat nog veel harder klinkt: ‘JHWH heeft besloten zijn dienaar te vernederen en hem te doen lijden’. De trainer zegt: ‘Een God die zo iets toelaat, daar geloof ik niet in’. Bij Jesaja lijkt het alsof JHWH besluit: ‘Nu wil ik die dienaar van Mij eens laten lijden’. Afgrijselijk. Dat kan ik niet geloven. Maar hoe moet ik dan dat woord verstaan? De joodse schrijver spreekt over de ballingschap en zegt: ‘Wij hebben zware klappen gehad. Onze stad Jeruzalem en onze prachtige tempel zijn verwoest en wij zijn in ballingschap weggevoerd naar Babylon. Een nationale ramp’. Iedereen vraagt zich af: Hoe kon dit gebeuren! Onbegrijpelijk! Joodse gelovigen worstelen met wat hun overkomt, net zoals wij. En toch, zo durft de schrijver hardop te zeggen, ook deze ramp heeft iets met JHWH onze God te maken. Wat dan? Het hele boek Job gaat over deze ingrijpende geloofscrisis: Hoe is ons lijden te rijmen met ons vertrouwen in JHWH, onze God? Job komt tot de overtuiging: Ons denken over God is te beperkt, te menselijk geweest. God is ondoorgrondelijk, niet te vatten in mensenbeelden en mensenverwachtingen. Daarom zegt Jesaja ook: ‘Na het lijden dat mijn dienaar moest doorstaan, zal hij het licht zien en met kennis verzadigd worden’. Dat betekent: Hoe dramatisch ook, door wat ons overkomen is krijgen wij een dieper zicht op JHWH, onze God.

Hebben we nu een antwoord op de openhartige woorden van de voetbal-trainer? Ja en nee. Ja, want het geloof in God is niet zo simpel als de trainer denkt. Nee, omdat het antwoord ‘God is ondoorgrondelijk’ ons niet vrijwaart van pijn en verslagenheid. In het evangelie spreekt Jezus over een doopsel dat hij moet ondergaan en de beker die hij drinken moet. Dopen betekent hier onderge-dompeld worden, door water overspoeld. In de Bijbel is water vaak symbool van het kwaad waardoor ons leven vernietigd wordt. Water verwoest het leven zoals wij maar al te goed weten van zoveel watersnoodrampen. Jezus geeft te verstaan: ik word door het kwaad vernietigd en dat gaat jullie, leerlingen, ook overkomen. De beker is hetzelfde symbool: de beker van het lijden zoals wij ook in onze taal kennen. Jezus is op weg naar Jeruzalem en zegt: ‘Ik word verworpen en ter dood gebracht’. Maar hij zegt er iets bij: ‘Na drie dagen zal ik verrijzen’ (Mc 8,31-33; 9,30-32; 10,32-34). Verrijzen, door JHWH, onze Vader tot leven geroepen worden, dat verstaan de leerlingen ook niet. Opnieuw onbegrijpelijk. Je kunt niet ontkomen aan het lijden en de dood. Iedereen sterft een keer. Maar je mag vertrouwen in JHWH, onze God. Het Pasen van Jezus opent een totaal nieuw perspectief. Je ontvangt leven door de dood heen. ‘Midden in de dood zijn wij in het leven’, zingt een kerklied. Dit is de kern van ons christelijk geloof. Als je over dit geloof spreekt, blijf je steeds zitten met een hoop vragen die je niet meteen beantwoorden kunt. Je moet er dan ook niet met grote stelligheid over spreken zoals te vaak gebeurt. Dat vertrouwend geloven zie ik bij heel wat mensen die een dierbare verliezen door de dood. Wij geloven of beter, wij hopen oprecht dat ons leven geborgen is in Gods hand. Dat vieren we telkens in de eucharistie. Moge ons dit geloof geschonken worden midden in het donker dat ons treft.

P.Stevens