Geen groter vreugde voor ouders dan te zien dat de opvoeding die zij hun kinderen gegeven hebben vruchtbaar wordt en dat zij het goed maken. Dat geldt ook voor dokters met hun patiënten en leraren met hun leerlingen. Elk kind is een bundel mogelijkheden, die tot ontwikkeling kunnen komen dankzij de zorgen die de ouders aan hen besteden. Er zijn ook andere invloeden die kinderen ondergaan: leefpatronen in de maatschappij, op scholen en in media. Wat ouders in kinderen investeren, kan daardoor ook omgebogen worden zodat ze uitgroeien in een richting die de ouders nooit bedoeld hebben. 

Mijn aandacht gaat naar de 1e Johannesbrief, de 2e bijbellezing. Met opzet omdat er meestal weinig of niets over gezegd wordt. De brief zegt: Wij moeten elkaar liefheb-ben. Nou, dat is niets nieuws, dat horen we regelmatig. Maar hij zegt er iets bij. ‘Omdat God ons heeft liefgehad moeten ook wij elkaar liefhebben’. Hij ziet een mensenleven van-uit een bijzonder perspectief. Hij verwijst naar de oorsprong. Oorsprong en Bron van ons leven is de onafgebroken liefde van God. Dat is nogal wat. Ik besta bij de gratie van de liefde die God voor mij heeft. Kan ik dat zien? De schrijver zegt: ‘Nooit heeft iemand God gezien maar als wij elkaar liefhebben woont God in ons’. Kan dit woord iets dichterbij komen? Ik versta: Denk niet dat je God kunt zien zoals je een mens ziet. Wat je wel kunt zien, dat is dat mensen zorgvuldig met elkaar omgaan. En als je dat ziet, dan zie je dat de liefde die God is, in hen woont. 

Dat vermogen om goed te doen, is ons gegeven. We zouden nu zeggen: Dat zit in ieders DNA, God als een dynamiek in ons om van het leven iets goeds te maken. Zoals de vreugde van ouders als ze zien dat hun opvoeding vruchtbaar wordt in de kinderen, zo kent God geen groter vreugde dan te zien hoe mensen dit vermogen om lief te hebben dat Hij hun geeft, tot ontwikkeling brengen. Daarom staat er: ’Als wij elkaar liefhebben woont God in ons en is zijn liefde in ons volmaakt geworden’. Denk hierbij niet aan een volmaaktheid waar wij toch niet aan toe komen. Je kunt het ook zo vertalen: ‘Als wij goed zijn voor elkaar, dan komt zijn liefde in ons volledig tot ontwikkeling’. Het talent om goed te doen kwijnt niet weg, blijft niet vruchteloos, maar komt tot rijping. Zoals een stekje hoe klein ook in het begin, een stevige boom wordt die uitstekende vruchten draagt. De capaciteit om goed fruit te geven zit al in dat stekje. Daarom zegt de brief: God schenkt ons zijn Geest, zijn liefdesdynamiek om van het leven iets goeds te maken. Hoe komt de schrijver hierbij? Nu komt zijn persoonlijk getuigenis: ‘Wij hebben gezien en wij getuigen dat de Vader zijn Zoon heeft gezonden om de redder van de wereld te zijn’. Ik versta: De liefde die God is, is mens geworden. Jezus, de Zoon, is de mens geworden, reddende liefde die God is. Als je Jezus erkent en je leven op hem richt door in zijn voetspoor een mens van liefde te worden, dan blijkt: God woont in jou en jij in God.

Is dit allemaal niet te groot voor ons, gewone mensen? Die indruk kan ontstaan maar dan vergissen we ons. Iemand die dat haarzuiver aanvoelt, is de priester Jan van Ruusbroec, een mysticus (1293-1381). Hij leeft in Brussel als kapelaan van de kerk van Sint Goedele, later met enkele collega’s in de eenzaamheid in een bos in de buurt. In een rampzalige tijd van pest, oorlogen en kerkverval. Wat hij leert zien, beschrijft hij in boeken die nu wereldwijd bekend zijn. Zijn hoofdwerk is Die geestelike brulocht (ver-taald door Jos van den Hoek: De geestelijke bruiloft, KBS ’s-Hertogenbosch Mechelen 2008). Hij zegt: ‘God werkt in ons van binnenuit naar buiten, maar alle schepselen van buitenaf naar binnen’ (p.75). God in ons, mensen, dat houdt Ruusbroec bezig, daarover schrijft hij. Het zou jammer zijn als we deze kernwaarde van ons geloof niet zouden zien. Ik vind het enorm verrassend: God leren zien in mensen - christenen en niet-christenen - die goed doen en verantwoordelijk in het leven staan. God is niet veraf maar heel dicht-bij, bij voorbeeld in ouders die zorg dragen voor hun kinderen. Christenen zijn mensen die God zó dichtbij leren zien: een voortdurende dynamiek in mensen, die hen ertoe brengt echt lief te hebben en verantwoordelijkheid te dragen in de samenleving.

P. Stevens